|
|
Plaatsen > Jura
Jura is een departement van Frankrijk, in de regio Franche-Comté. Het departement heeft een oppervlakte van 4999 km2, met 248.800 inwoners. Jura is een streek aan de grens tussen Frankrijk en Zwitserland, precies ten zuiden van de Vogezen.
De hoofdplaats van Jura is Lons-le-Saunier. Het grootste deel van het departement strekt zich uit over het centrale deel van het Juragebergte.
Landschap: bossen en karstverschijnselen
Grote delen (40 %) zijn bedekt met bossen waar de men aangenaam en
afwisselend kan wandelen (Jura = romeins voor bos). Van west naar oost zijn de
meest voorkomende bomen: eiken, beuken (500 - 800 m) en sparren (boven de 1.000
m).
Het Juragebied kent vreemde vormen: opvallende bergplooien, grotten,
eigenaardige waterstromen en zoutformaties. Het is een karstgebergte: door de
oplossing van het poreuze kalksteen ontstonden in de loop der tijd in de
druipsteengrotten de wel bekende stalagtieten en stalagmieten.
Klimaat en bestaansmiddelen
Het klimaat is, vooral in de Franse Jura, vochtig en 's winters ruw en koud. Er
valt vrij veel regen behalve in het midden van de zomer. De zomers zijn niet
uitgesproken warm terwijl in de Alpen de temperaturen juist hoog kunnen oplopen.
Economie
Grote bossen strekken zich tot 1300 m hoogte uit. In de diepere dalen komen
akkerbouw, veehouderij en fruitteelt voor, op de zuidhellingen wijnbouw.
Plaatselijk komen houtbewerking, metaal- en textielindustrie voor. Zoutwinning
is er aan de westzijde en bij de Rijn. Er zijn asfaltgroeven en minerale
bronnen.
Uit de huisnijverheid ontwikkelde zich een belangrijke uurwerkindustrie. De
meeste horloges worden in Geneve gemaakt, maar de Jura is ook een belangrijk
productiegebied. Zwitserland is de derde horlogeproducent ter wereld (na China
en Hong Kong). Zij produceren de duurste horloges (25 miljoen per jaar tegen
gemiddeld 211 euro per stuk) tegen China 1 miljard (gemiddelde prijs 0,84 euro)
en Hong Kong 700 miljoen (5 euro per stuk). Het bewijs dat een arbeidsintensieve
industrie wel degelijk kan overleven wanneer er een voldoende kwaliteit
tegenover staat.
Geologie van de Jura
De Jura, ten noordwesten van de Alpen, ligt tussen de Rhône-bocht ten westen
van Chambéry in Frankrijk (zuiden), de Doubs (noordwesten) en de benedenloop van
de Aare in Zwitserland (noordoosten). De Schwäbische Alb in Württemberg en de
tot 657 m hoge Fränkische Alb (Frankische Jura) in Beieren, vormen een
geologische voortzetting van het Jura plateau.
Bij de gebiedsinformatie is een overzichtskaart van het gebied te vinden.
Samenstelling
De Jura stamt uit de middelste periode van het Mesozoïcum, tussen Trias en
Krijt, met afzettingen van donkere en bruine mergels en wit kalksteen
(dolomiet). Radiometrische datering geeft als ouderdom voor de Jura ca. 205 tot
135 miljoen jaar.
In Nederland komt het Lias slechts bij Winterswijk in enkele beekbeddingen aan
de oppervlakte. In Zuid-België komen Lias en Dogger aan de oppervlakte aan de
oostrand van het Parijse bekken. De Jurassische gesteenten zijn rijk aan
planten- en dierenfossielen. De plantenwereld was goed ontwikkeld met nieuwe
groepen van Varens en Naaktzadigen. De dierenwereld werd beheerst door reptielen
(dinosauriërs); zij bevolkten in uiteenlopende vormen en afmetingen zowel land,
zee als luchtruim. Beroemd is Archaeopteryx, de 'oervogel', die een schakel
vormt tussen reptielen en moderne vogels (Teylersmuseum in Haarlem).
Opbouw
De boogvormige gebergteketen scheidt zich in het zuiden af van de Alpen; verder
noordelijk ligt het Molassebekken tussen Alpen en Jura. De stratigrafie bestaat
van oud naar jong uit: Bontzandsteen, Muschelkalk, Keuper, Lias, Dogger, Malm,
Krijt en plaatselijk Onder-Tertiair. Men onderscheidt twee gedeelten: de
Keten-Jura en de Tafel-Jura. De Keten-Jura vormt het binnenste deel van de boog
en is sterk geplooid. Deze plooien zijn vaak doorgebroken en opgeschoven met een
beweging die naar het noordwesten gericht is. De Tafel-Jura is veel eenvoudiger
geplooid, met brede, horizontaal liggende kruinen. De Keten-Jura is op de
Tafel-Jura geschoven.
Plooiingsgebergte
De Jura is een goed voorbeeld van een plooiingsgebergte waar de plooiing niet
diep in de ondergrond reikt: alleen het Tertiair en het Mesozoïcum zijn
geplooid, terwijl het grondgebergte niet aan deze plooiing deelnam, ofschoon het
wel aan breukvorming onderhevig is geweest. Een dergelijke oppervlakkige
plooiing was mogelijk doordat vrijwel de gehele Mesozoïsche en Tertiaire
formaties over de plastische zout- en gipslagen in de Muschelkalk gegleden zijn.
Aan beide uiteinden van de Jura vindt men slechts enkele plooien, terwijl in het
middengedeelte er wel tien tot vijftien voorkomen. Een ander belangrijk
tektonisch verschijnsel zijn de horizontale verschuivingen, die scheef op de
plooibundel staan. Breukvorming en plooiing staan met elkaar in direct verband.
De plooiing vond plaats in het Plioceen.
Bron: Delen van dit artikel zijn afgeleid van een artikel uit
de NRC van 23-12-2005
Help ons
FrankrijkalsVakantieland.nl up to date te houden!
|
Andere landen uit deze serie: Aruba België Bonaire Bulgarije Curacao Denemarken Duitsland Frankrijk Griekenland Hongarije Italië Nederland Oostenrijk Portugal Roemenië Slowakije Spanje Turkije TravelGuideEurope.eu
|
Unless explicitly
specified otherwise, this page and all other pages at this site are
Copyright © 2005-2010 by
Verasec.
Use of text, images, layout, format, look, or feel of these pages,
without the written permission of the copyright holder, except as
specified in the
Copyright Notice,
is strictly prohibited. All Rights Reserved, Verasec.
|